ทำไมต้องเก็บ Stem Cell และ NK Cell และการเก็บมีประโยชน์อย่างไรในวันที่โลกกำลังเจอกับโรคระบาด
ในสถานการณ์ปัจจุบันที่กำลังมีการระบาดของเชื้อไวรัสโคโรน่าสายพันธุ์ใหม่ หรือ โควิด-19 จนสร้างความตื่นกลัวไปทั่วโลก โดยเชื้อไวรัสชนิดนี้สามารถแพร่กระจายผ่านละอองน้ำในอากาศได้หากอยู่ในสภาพแวดล้อมแบบปิดเป็นระยะเวลานาน จึงเป็นต้นเหตุให้ผู้ที่ได้รับเชื้อเกิดปอดอักเสบชนิดรุนแรงและอาจทำให้เสียชีวิตได้
ถึงแม้ในปัจจุบันจะมีวัคซีนที่เชื่อว่าสามารถป้องกันไวรัสดังกล่าว แต่ในบางประเทศก็ยังไม่สามารถควบคุมการแพร่ระบาดได้ อีกหนึ่งวิธีที่จะช่วยรับมือคือการกระตุ้นภูมิคุ้มกันเพื่อป้องกันการติดเชื้อ และทำลายเชื้อหลังได้รับเชื้อแล้วให้หายเร็วขึ้น หลีกเลี่ยงภาวะแทรกซ้อนที่ทำให้มีอาการรุนแรงถึงชีวิต
โดยระบบภูมิคุ้มกัน (Immune System) คือ ระบบที่ทำหน้าที่ป้องกันเชื้อโรคหรือสิ่งแปลกปลอม ที่เป็นอันตรายไม่ให้เข้ามาทำอันตรายต่อร่างกาย หรือหากเราได้รับเชื้อโรคหรือสิ่งแปลกปลอมเข้ามาแล้ว ระบบภูมิคุ้มกันก็จะกำจัดสิ่งแปลกปลอมเหล่านั้นให้หมดไปจากร่างกายโดยเร็วและมีประสิทธิภาพ โดยเฉพาะเซลล์นักฆ่าตามธรรมชาติ หรือ Natural Killer Cells (NK Cell) คือเซลล์เม็ดเลือดขาวชนิดหนึ่ง (Cytotoxic lymphocyte) ที่อยู่ในกระแสเลือดซึ่งเป็นระบบภูมิกันชนิดที่มีมาตั้งแต่กำเนิด(Innate Autoimmune) และเปรียบเสมือนกองทัพทหารที่คอยปกป้องและกำจัดสิ่งแปลกปลอม เช่น ไวรัส เชื้อโรค รวมถึงเซลล์มะเร็งที่กำลังคุกคามร่างกายของเราอยู่ด้วย ซึ่งสำคัญต่อระบบภูมิคุ้มกันโดยธรรมชาติในร่างกาย การสร้างเสริมภูมิคุ้มกันก็ทำได้ด้วยการดูแลรักษาตัวเองเบื้องต้นเพื่อให้สุขภาพสมบูรณ์แข็งแรงอยู่เสมอ เช่น พักผ่อนให้เพียงพอ ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ โดยคำนึงสารอาหารที่ควรได้รับอย่างครบถ้วน ถ้าเป็นสถานการณ์ปกติ การดูแลตัวเองตามนี้ก็คงจะเพียงพอ แต่ในการป้องกันตัวเองจากการแพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 เพียงเท่านี้อาจไม่พอ เราจึงต้องเพิ่มภูมิคุ้มกันให้แข็งแรงมากกว่าปกติ
อย่างไรก็ตามในสภาวะปกติ เม็ดเลือดขาว NK Cell พบได้ค่อนข้างน้อยในกระแสเลือด โดยมีเพียง 5% ของจำนวนเม็ดเลือดขาวชนิด lymphocyte ทั้งหมด รวมทั้งจากการศึกษาพบว่าการทำงานของ NK Cell จะลดลงเมื่ออายุเพิ่มขึ้น ซึ่งสัมพันธ์กับอุบัติการณ์มะเร็งที่เพิ่มขึ้นตามอายุด้วย

ในปัจจุบันมีเทคโนโลยีที่ก้าวไกล ที่สามารถให้บริการตรวจเลือดเพื่อตรวจสอบระดับการทำงานของ NK Cell ซึ่งเป็นกุญแจสำคัญที่บ่งชี้ถึงสภาวะภูมิคุ้มกันโรค หลังจากที่ได้รับผลการทดสอบภูมิคุ้มกันแล้ว คุณจะได้ทราบระดับภูมิคุ้มกันในร่างกายของคุณ ซึ่งสามารถบ่งบอกความเสี่ยงของสุขภาพที่กำลังเผชิญอยู่ และเทคโนโลยี Highly active NK Cell therapy ซึ่งจะช่วยเพิ่มภูมิคุ้มกันของคุณให้อยู่ในระดับที่ดีขึ้น ซึ่งเป็นวิธีการที่สมบูรณ์แบบในการฟื้นฟูระบบภูมิคุ้มกันที่อ่อนแอลงเนื่องจากความเจ็บป่วย อายุที่เพิ่มมากขึ้น หรือความเครียด

นอกจากภูมิคุ้มกัน ล่าสุดมีการศึกษาเกี่ยวกับสเต็มเซลล์ (Stem Cell) หรือเซลล์ต้นกำเนิดที่สามารถช่วยรักษาโรคโควิด-19 ได้ โดยมีคุณสมบัติเฉพาะตัวที่สามารถแบ่งตัวเองได้ไม่จำกัดและมีศักยภาพในการเปลี่ยนแปลงตัวเองไปเป็นเซลล์ใดก็ได้ จึงนำสเต็มเซลล์มาใช้ในการรักษาที่เน้นไปที่การฟื้นฟูและทดแทนเซลล์ต่างๆที่เสียหายไปให้กลับมาทำงานได้อีกครั้ง

งานวิจัยที่ศึกษาขึ้น ณ โรงพยาบาลปักกิ่ง ยูอาน ประเทศจีน ซึ่งมีคนไข้ป่วยเป็นโรคโควิด-19 จำนวน 7 คน ได้รับการฉีดสเต็มเซลล์ร่วมกับการรักษาโดยมีการใช้จำนวนสเต็มเซลล์ (Mesenchymal Stem Cells-MSCs) 1 ล้านเซลล์ ต่อน้ำหนักหนึ่งกิโลกรัม เข้าทางเส้นเลือด
ผลการรักษาหลังจากใช้สเต็มเซลล์ MSCs
- คนไข้วิกฤติที่เข้าร่วมงานวิจัยนี้ พบว่าค่าการอักเสบ C-reactive protein (CRP) ลดลง
- เซลล์ภูมิคุ้มกันและสารเคมีในร่างกายที่ทำงานมากเกินไปก็ลดลงจนเป็นปกติ ทำให้การอักเสบนั้นลดลงจนคนไข้อาการดีขึ้นและหายจากโรคในที่สุด
นอกจากนี้ยังมีงานวิจัยที่จัดทำโดย Department of Critical Care Medicine,China และคณะ มีรายงานว่า ผู้หญิงชาวจีน อายุ 65 ปี ป่วยเป็นโรคโควิด-19 ได้รับการรักษาตามมาตรฐานและมีอาการไม่ดีขึ้น ทางครอบครัวและทางคนไข้ยินยอมให้มีการรักษาด้วยสเต็มเซลล์ Mesenchymal Stem Cells (MSCs) จำนวนครั้งละ 50 ล้านเซลล์ ทั้งหมด 3 ครั้ง หลังจากให้การรักษาคนไข้มีอาการดีขึ้นและตรวจไม่พบเชื้อโควิด-19 เป็นลำดับถัดไป

อีกหนึ่งงานวิจัยที่ได้รับการตีพิมพ์เมื่อเดือนกรกฎาคมปี 2021 ได้สรุปไว้ว่าการฉีดสเต็มเซลล์ในผู้ป่วยโควิด-19 เป็นวิธีการที่ปลอดภัยสำหรับใช้รักษาผู้ป่วยติดเชื้อโควิด-19 ที่มีอาการรุนแรง และพบว่าระยะเวลาที่เหมาะสมต่อการรักษาด้วยสเต็มเซลล์มากที่สุดคือช่วงภาวะอักเสบ หรือ Inflammatory Phase จึงจำเป็นที่จะต้องวัดค่าอักเสบก่อนการรักษา ซึ่งสอดคล้องกับผลลัพธ์ของงานวิจัยอื่นๆที่พบว่าหลังการรักษาผู้ป่วยด้วยสเต็มเซลล์ จะทำให้ค่าการอักเสบลดลง
สำหรับในปัจจุบันที่มีโรคโควิด-19 ระบาดอยู่ การหันมาสนใจตนเองจากสิ่งที่ตนมีอยู่แล้ว อย่างเซลล์ภูมิคุ้มกันและเซลล์ต้นกำเนิดตามที่ได้กล่าวมา ซึ่งมีหลักฐานงานวิจัยต่างๆมากมายอ้างอิงจึงเป็นสิ่งที่จำเป็น โดยก่อนที่จะนำมาใช้เราจำเป็นต้องหาโรงพยาบาลที่เชื่อถือได้และน่าไว้วางใจเป็นที่สุด อย่างที่ MEDEZE GROUP นับได้ว่าเป็นธนาคารฝากเก็บเซลล์ต้นกำเนิดมีเซนไคม์ที่ใหญ่ที่สุดและมีประสบการณ์มากที่สุดในประเทศไทย เสนอบริการที่สุดยอดทุกด้านของเซลล์ต้นกำเนิด และการตรวจวัดและเพิ่มศักยภาพของ Natural Killer Cell (NK Cells)
ขอขอบคุณข้อมูลจาก
1) Liang, Bing, et al., Clinical remission of a critically ill COVID-19 patient treated by umbilical cord mesenchymal stem Cells. ChinaXiv, 2020. http://chinaxiv.org/abs/202002.00084
2) Leng, Zikuan, et al., Transplantation of ACE2- mesenchymal stem Cells improves the outcome of patients with COVID-19 Pneumonia. Aging and Disease, 2020. 11(2): p. 216-228. https://doi.org/10.14336/AD.2020.0228

